Portugues
338 DOS CÂNONES ISAGÓGICOS
*Palaechthonios*, se de fato fosse próprio o nome dele a Palaechthon. Mas por que Talaos e seu filho Adrasto, que obtiveram o reino de Argos, não são incluídos entre estes Reis — a causa, que desconhecemos, deixamos a outros para adivinhar. Pois Teócrito atribui a Tideu como sucessor no reino dos Argivos, em *Heraclisco*:
«Quando todo o quinhão e a grande planície vinhateira Tideu
habitou, recebendo de Adrasto a Argos próspera de cavalos.»
O mesmo se pode dizer de Megapente e seu filho Anaxágoras, de Melampo e Biante. Mas como alguns reis transmitidos por uns são omitidos por outros, daí resultou que a um único rei se atribui um tempo longuíssimo de reinado, e o intervalo de dois ou três Reis desconhecidos é assinalado a um determinado. As famílias, ou Dinastias, dos reis Argivos os Escritores Gregos estabelecem assim: os *Phoronidas*, *Argeidas*, *Danaidas*, *Lyncidas*, *Perseidas*, *Heraclidas*. Os *Excerpta barbarolatina* constituem o reino dos Argivos como mais antigo que o Sicionio: também o Fragmento de Africano em Cedreno 66, 22, e Dionísio de Halicarnasso em Clemente: «Mais antigos que os fatos helênicos são os argólicos. Refiro-me aos que vêm desde Ínaco, como Dionísio de Halicarnasso ensina em suas *Crônicas*.» Mas os Argivos designavam seus tempos não pelos anos de seus reis, mas das Sacerdotisas de Juno, e por isso há menção de Calítia, primeira sacerdotisa de Juno Argiva, no *Canon* de Eusébio — sem dúvida porque os Fastos eram marcados pelos anos daquelas Sacerdotisas. Esse costume ainda vigorava nos tempos da guerra do Peloponeso, cujo início Tucídides reporta ao ano 48 de Crísides, Sacerdotisa Argiva. «No décimo quinto ano (diz ele) de Crísides em Argos», livro II. Onde a Glosa: «Crísides era sacerdotisa de Hera em Argos. Os Argivos contavam os tempos a partir das sacerdotisas.» «Numeravam — diz — os Argivos seus anos pelas Sacerdotisas.»
*Agamemnon*.] Os *Excerpta barbarolatina* citam Porfírio, da *História da Filosofia*, que teria escrito que após a destruição de Ílio Agamêmnon reinou 15 anos: o que é tanto mais ridículo quanto foi proferido por um Filósofo doutíssimo.
*Colliguntur ab Inacho anni DCCXXXII*.] Os *Excerpta barbarolatina*, DCCXC. Não duvido que se deva ler DCCXL, mais oito anos.
*DYNASTIA PRIMA ATHENIENSIVM*.] São aqui postos Dinastas de tríplice gênero: Reis, Arcontes perpétuos, Arcontes decenais. O primeiro dos reis foi Cécrope, a quem a antiguidade chamou *gegenê* (autóctone), porque seu pai era ignorado. Apolodoro: «Cécrope, autóctone, tendo corpo bífido, de homem e serpente, foi o primeiro rei da Ática.» Aos que escreveram que Acteu foi o primeiro rei da Ática, Africano os refuta no livro III das *Cronografias*, negando que jamais existisse algum Acteu: «Pois afirma Filócoro que aquele depois de Ógigo, Acteu, ou as fabricações de nomes, nunca existiram.» Entre estes reis raramente o filho sucede ao pai. Pois Crâneo a Acteu, se algum houve, não era ligado por nenhum vínculo de parentesco, nem o era a Cécrope. Mas, porque ocupava o primeiro lugar entre os nobres, por isso obteve o reino. É deposto pelo seu genro Anficção, como Anfion por Erictônio, ao qual sucedeu seu filho Pandion o primeiro: e os filhos seguintes receberam o reino dos pais, até Melanto. A série da realeza por sucessão paterna interrompeu-a Menesteu, filho de Peteu, a qual após sua morte continuou Demofonte filho de Teseu, no terceiro ano após a destruição de Ílio. O primeiro deste gênero foi Erictônio, o último Timetes. Pausânias: «Timetes foi o último dos Teseidas a reinar sobre os Atenienses.» Todavia, entre Timetes e seu filho Oxíntes, interpõe-se um estranho, Áfidas, do mesmo modo que entre Teseu e seu filho Demofonte, Menesteu. Pausânias também menciona Áfidas, sob quem refere terem os Atenienses recebido um oráculo sobre não violar suplicantes. Finalmente Timetes é privado do reino por Melanto. Mas sobre a série destes reis pode surgir controvérsia, já que a família dos Metiônidas, de estirpe régia entre os Atenienses, descendendo de Metion filho de Erecteu, expulsou pela força da posse do reino o primeiro Pandion (que aqui é posto em oitavo lugar), filho do segundo Cécrope. E assim aquele Pandion, deposto, morreu junto a seu sogro Pilas, regulo dos Megarenses. Quanto tempo reinaram esses Metiônidas, ignoramos. E assim o conta Pausânias. Apolodoro o diz de outro modo: a quem consultes.
*XVII Codrus*.] A este último dos reis seguem-se «os arcontes vitalícios». É notável que alguns dos antigos entenderam aquele verso virgiliano sobre este Codro — *aut iurgia Codri*: entre os quais Sérvio, e seguindo-o Agostinho no livro XVIII, capítulo XIX. O que é absurdo: fazer rei a partir de um pastor. Deste Codro produzirei os versos políticos de Tzetzes, tanto porque contêm a história deste Codro, quanto porque neles se expõe ordenadamente a série dos Reis Atenienses.
«O rei dos Atenienses Codro, filho de Melanto,
faz remontar sua linhagem ao próprio Erictônio,
puxando uma série régia de inumeráveis reis.
Pois Cécrope foi o primeiro rei dos Atenienses,»
English
338 OF THE ISAGOGIC CANONS
*Palaechthonios*, if indeed Palaechthon's own name were proper to him. But why Talaos and his son Adrastus, who held the kingship of Argos, are not placed among these Kings — the reason, which we do not know, we leave to others to divine. For Theocritus gives Tydeus as successor in the kingdom of the Argives, in *Heracliscus*:
«When Tydeus dwelt in all the allotted land and the great vineyard plain,
having received from Adrastus horse-driving Argos.»
The same may be said of Megapenthes and his son Anaxagoras, of Melampus and Bias. But because some kings handed down by some are omitted by others, hence it has happened that a very long reign is attributed to one king, and the interval of two or three unknown Kings is assigned to one definite one. The families, or Dynasties, of Argive kings the Greek Writers set down thus: the *Phoronidae*, *Argeidae*, *Danaidae*, *Lyncidae*, *Perseidae*, *Heraclidae*. The *Excerpta barbarolatina* make the kingdom of the Argives older than the Sicyonian: likewise the Fragment of Africanus in Cedrenus 66, 22, and Dionysius of Halicarnassus in Clement: «Older than Hellenic affairs are the Argolic. I mean those from Inachus, as Dionysius of Halicarnassus teaches in his *Chronicles*.» But the Argives marked their times not by the years of their kings but by those of the Priestesses of Juno, and therefore Callithyia, the first priestess of Argive Juno, is mentioned in Eusebius's *Canon*, doubtless because the Fasti were marked by the years of those Priestesses. This custom indeed still held in the times of the Peloponnesian War, whose beginning Thucydides refers to the 48th year of Chrysis, the Argive Priestess. «In the fifteenth year (he says) of Chrysis at Argos», book II. Where the Gloss: «Chrysis was priestess of Hera at Argos. The Argives reckoned their times from the priestesses.» «The Argives — he says — numbered their years from the Priestesses.»
*Agamemnon*.] The *Excerpta barbarolatina* cite Porphyry, from his *History of Philosophy*, who is said to have written that after the sack of Ilium Agamemnon reigned 15 years: which is the more laughable as it was put forth by a most learned Philosopher.
*Colliguntur ab Inacho anni DCCXXXII*.] The *Excerpta barbarolatina*, DCCXC. I do not doubt that we should read DCCXL, eight years more.
*DYNASTIA PRIMA ATHENIENSIVM*.] Dynasts of three kinds are placed here: Kings, perpetual Archons, decennial Archons. The first of the kings was Cecrops, whom antiquity called *gegenes* (earth-born), because his father was unknown. Apollodorus: «Cecrops, autochthonous, having a body grown together of man and serpent, was the first to rule Attica.» Those who wrote that Actaeus was the first king of Attica, Africanus refutes in book III of his *Chronographies*, denying that any Actaeus ever existed: «For Philochorus says that he after Ogyges, Actaeus, or the fabrications of names, never existed.» Among these kings the son rarely succeeds the father. For Craneus was joined by no tie of kinship to Actaeus, if any such ever existed, nor to Cecrops. But because he held the first place among the nobles, therefore he obtained the kingdom. He is overthrown by his son-in-law Amphictyon, as Amphion was by Erichthonius, whom his son Pandion the elder succeeded; and the following sons received the kingdom from their fathers, down to Melanthus. The series of *kingship by paternal succession* was interrupted by Menestheus son of Peteus, which after his death Demophoon son of Theseus continued, in the third year after the destruction of Ilium. The first of this line was Erichthonius, the last Thymoetes. Pausanias: «Thymoetes was the last of the Theseids to rule the Athenians.» However, between Thymoetes and his son Oxyntes, an outsider Aphidas is interposed, just as between Theseus and his son Demophoon, Menestheus is. Pausanias also mentions Aphidas, under whom he relates that the Athenians received an oracle about not violating suppliants. Finally Thymoetes is deprived of the kingdom by Melanthus. But on the order of these kings a controversy may arise, since the Metionid family, of royal stock among the Athenians, descended from Metion son of Erechtheus, drove the elder Pandion by force from possession of the kingdom — the same who is here placed eighth, son of the second Cecrops. And so that Pandion died in exile at the home of his father-in-law Pylas, ruler of the Megarians. How long these Metionidae reigned, we do not know. So Pausanias has it. Apollodorus differs: consult him.
*XVII Codrus*.] Upon this last of the kings follow «the lifelong archons». It is remarkable that some of the ancients understood that Virgilian line as referring to this Codrus — *aut iurgia Codri*: among them Servius, and following him Augustine in book XVIII, chapter XIX. Which is absurd: to make a king out of a shepherd. Of this Codrus I shall produce the political verses of Tzetzes, both because they contain the history of this Codrus, and because in them the series of Athenian Kings is set out in order.
«The king of the Athenians Codrus, son of Melanthus,
traces his lineage back to Erichthonius himself,
drawing a royal line of countless kings.
For Cecrops was the first king of the Athenians,»
Latim
338 CANONVM ISAGOGICORVM
Palaechthonios, si quidem proprium ei nomen Palaechthoni fuisset. Quare autem Talaos, & eius filius Adrastus, qui Argis regnum obtinuerunt, in his Regibus non ponuntur, caussam, quam nescimus, alijs diuinandam relinquimus. Nam Adrasto successorem in regno Argiuorum Tydeum dat Theocritus ἐν Ἡρακλίσκῳ,
ὁππόκα κλᾶρον ἅπαντα, καὶ οἰνόπεδον μέγα Τυδεὺς
ναῖε, παρ' Ἀδράστοιο λαβὼν ἱππήλατον Ἄργος.
Idem dicas licet & de Megapenthco, & eius filio Anaxagora, de Melampode, & Biante. Sed quia quidam reges ab alijs proditi ab alijs omittuntur; hinc factum, ut uni regi longissimum tempus in regno attribuatur, & duum, aut trium Regum ignoratorum interuallum uni certo assignatum sit. Familias, siue Dynastias, regum Argiuorum has ponunt Scriptores Graeci, τοὺς Φορωνίδας, Ἀργείδας, Δαναΐδας, Λυγκείδας, Περσείδας, Ἡρακλείδας. Excerpta barbarolatina regnum Argiuorum Sicyonio antiquius constituunt: item Fragmentum Africani apud Cedrenum 66, 22. & Dionysius Halicarnassensis apud Clementem. παλαιότερα ἦ τῶν Ἑλληνικῶν τὰ Ἀργολικά. τὰ ἀπὸ Ἰνάχου λέγω, ὡς Διονύσιος ὁ Ἁλικαρνασσεὺς ἐν τοῖς χρόνοις διδάσκει. Argiui vero tempora sua non regum suorum, sed Sacerdotum Iunonis annis designabant, & propterea Callithyiae primae Iunonis Argiuae sacerdotis mentio est in Canone Eusebiano, nimirum quia illarum Sacerdotum annis Fasti signabantur. qui quidem mos adhuc temporibus Peloponnesiaci belli obtinebat, cuius initium Thucydides confert ad annum XLVIII Chrysidis Argiuae Sacerdotis. τῷ δε, inquit, πέμπτῳ καὶ δεκάτῳ ἔτει ἐπὶ Χρυσίδος ἐν Ἄργει. lib. II. Vbi Glossae: ἡ Χρυσὶς ἱέρεια Ἥρας ἐν Ἄργει. ἠρίθμουν ἢ τοὺς χρόνους οἱ Ἀργεῖοι ἀπὸ τῶν ἱερῶν. Numerabant, inquit, Argiui annos suos a Sacerdotibus.
Agamemnon.] Excerpta barbarolatina citant Porphyrium ex historia Philosophiae, qui scripserit post Ilij vastationem XV annos Agamemnonem regnasse: quod eo iocularius, quod a Philosopho doctissimo id proditum.
Colliguntur ab Inacho anni DCCXXXII.] Excerpta barbarolatina, DCCXC. Non dubito legendum, DCCXL, octo annis amplius.
DYNASTIA PRIMA ATHENIENSIVM.] Triplicis generis Dynastae hic ponuntur, Reges, Archontes perpetui, Archontes decennales. Regum primus Cecrops, quem γηγενῆ dixit vetustas, quod eius pater ignoraretur. Apollodorus: Κέκροψ αὐτόχθων συμφυὲς ἔχων σῶμα, ἀνδρὸς καὶ δράκοντος, τῆς Ἀττικῆς ἐβασίλευσε πρῶτος. Qui scripserunt Actaeum primum Atticae regem fuisse, eos confutat Africanus libro III χρονογραφιῶν, negans ullum unquam Actaeum fuisse: τὸν γὰρ μετ' Ὤγυγον, Ἀκταῖον, ἢ τὰ πλασσόμενα τῶν ὀνομάτων, οὐδὲ γενέσθαί φησι Φιλόχορος. In his regibus raro filius succedit patri. Nam Craneus neque Actaeo, si modo ullus fuit, neque Cecropi ullo cognationis iure coniunctus fuit. quia vero primas in optimatibus obtinebat, ideo regnum adeptus est. Regno euertitur a genero Amphictyone, ut Amphion ab Erichthonio, cui successit filius Pandion prior: & sequentes filij a patribus regnum acceperunt, usque ad Melanthum. Seriem τῆς πατροπαραδότου βασιλείας interrupit Menestheus Peteo filius, quam post eius mortem continuauit Demophoon Thesei filius anno tertio post deletum Ilium. Huius generis primus Erichthonius, ultimus Thymoetes. Pausanias: Θυμοίτης Θησειδῶν ἔσχατος ἐβασίλευσεν Ἀθηναίων. Tamen inter Thymoeten, & filium eius Oxynten, interponitur alienus Aphidas, quemadmodum inter Theseum, & eius filium Demophoonta, Menestheus. τοῦ Ἀφείδαντος etiam meminit Pausanias, sub quo Athenienses oraculum de non violandis supplicibus accepisse refert. Denique Thymoetes regno priuatur a Melantho. Sed & de serie horum regum controuersia oriri potest, quod Metionidae familia regij generis apud Athenienses a Metione Erechthei filio demissa Pandionem priorem de possessione regni vi eiecit, qui hic octauus ponitur, Cecropis posterioris filium. Atque adeo Pandion iste priuatus diem obijt apud socerum Pylam Megarensium regulum. Horum Metionidarum tempus, quantum regnarunt, nescimus. Atque haec ita Pausanias. Apollodorus aliter: quem adi.
XVII Codrus.] Istum ultimum regum οἱ διὰ βίου ἄρχοντες sequuntur. Mirum vero de hoc Codro quosdam ex veteribus illud Virgilianum intellexisse---aut iurgia Codri: in quibus Seruius, & eum sequutus Augustinus lib. XVIII, cap. XIX. quod absurdum est, ex pastore regem facere. De hoc Codro producam versus Tzetzae politicos, tum quia historiam huius Codri continent, tum etiam quia series Regum Atheniensium in illis ordine exponitur.
ὁ βασιλεὺς τῶν Ἀθηνῶν Κόδρος ὁ παῖς Μελάνθου
εἰς Ἐριχθόνιον αὐτὸ τὸ γένος ἀναφέρει,
ἕλκων σειρὰν βασιλικὴν ἀπείρων βασιλέων.
Κέκροψ γὰρ πρῶτος βασιλεὺς τῶν Ἀθηνῶν ὑπῆρχε,
Referencias cruzadas
- Numeração da página: o cabeçalho impresso lê '338', mas o usuário indica 'página 370' (provavelmente numeração sequencial do volume vs. paginação do tratado).
- Emenda conjectural de Scaliger: propõe corrigir DCCXXXII / DCCXC para DCCXL nos anos desde Inaco — proposta filológica/cronológica explícita.
- Várias palavras gregas estão impressas com ligaduras humanísticas e abreviaturas (terminações em -ος etc.); a transcrição grega foi normalizada conforme a leitura mais provável.
Encontrou um erro nesta pagina?
Esta traducao e texto-semente gerado por IA - erros sao esperados.
Reportar no GitHub Hypothes.is Como contribuir