De Emendatione Temporum · Joseph Scaliger (1583)
📄 Ver scan original (p.926)

Português

AO FRAGMENTO DE BEROSO BABILÔNIO, SACERDOTE DE BEL; DO LIVRO III DAS COISAS CALDAICAS.

Estas relíquias dos antigos escritores, como uma tabuinha resgatada de um naufrágio, foram por nós reunidas em um único pequeno livro, para que não sofressem novamente naufrágio: o que de fato até aqui lhes acontecia, enquanto, dispersas e negligenciadas em Josefo e Eusébio, não despertavam em ninguém a confiança de sua utilidade — sobretudo naqueles que, no tratamento da história Bíblica, desprezam todo auxílio dos escritores externos. Os juízos sinistros desses são suficientemente refutados pela fidedignidade destas relíquias, como pode ficar claro a quem as ler com tanto cuidado, junto a estas Notas, quanto ineptamente eles as desprezaram. Tão longe está de podermos dizer que sejam inúteis para a história sagrada, que, antes, sem elas ninguém poderia julgar que se possa apreender qualquer Época certa do tempo na Cronologia sagrada.

ΗΡΩΣΣΟΣ] Taciano: "Beroso, varão babilônio, sacerdote do Belo dos seus, nascido no tempo de Alexandre, dedicando a Antíoco, terceiro depois de Seleuco, em três livros, a história dos Caldeus," etc. Ateneu, no livro XIV, chama-as [Βαβυλωνιακὰ] "Babilônicas", não [Χαλδαϊκὰ] "Caldaicas". Veja em Plínio, livro VII, o elogio de Beroso em poucas palavras.

Ναβοπαλλάσαρος] Em Ptolomeu se chama [Ναβοπολλάσαρος] Nabopolassaros: o qual, segundo testemunho do mesmo, a partir das observações eclípticas dos Caldeus, começou a reinar no ano 123 de Nabonassar, de modo que sobre o tempo dele nenhum erro pode interferir. Em Josefo, no livro primeiro contra Ápion, lê-se truncadamente [Ναβυλάσαρος]; e no livro X das Origens Judaicas [Ναβυχοδονόσορος], ineptamente: e contudo o erro é tão antigo que mesmo Rufino o reconhece. Porém corretamente em Eusébio: [Ναβοπολλάσαρος]. Assim, Beroso indicou-nos o pai de Nabucodonosor, e Ptolomeu, o início de seu império. Nenhum esconderijo, portanto, resta para o erro acerca do tempo do templo destruído por Nabucodonosor: matéria em que os Cronólogos não podem ser desculpados, sobretudo aqueles que duvidam que os escritores vernáculos das coisas pátrias alguma vez tenham podido dizer a verdade. Desse desprezo bárbaro nasceram aqueles portentosos [ἀναχρονισμοὶ] "anacronismos" em suas Crônicas. O nome deste Rei foi assim formado: [נְבוֹ־פוּל־נְצַר] em vez de [נְבוֹ־פוּל־לְצַר]. Pois os Caldeus permutam o Nun com o Lamed: como Nabonidus e Labonitus. Mas sobre estas coisas, veja o que discutimos no livro sexto. Portanto, a diferença entre o nome de Nabopalassar e o de seu filho Nabucodonosor consiste em duas monossílabas: Pul, em Nabopalassaro, e Cad, em Nabucodonosoro. Por isso, se Nabonassar receber em seu meio Pul, será o nome do pai de Nabucodonosor; se, porém, se inserir Cad, far-se-á Nabucodonosor filho. Pois Nabo-nassar e Nabo-lassar é o mesmo.

English

ON THE FRAGMENT OF BEROSUS THE BABYLONIAN, PRIEST OF BEL; FROM BOOK III OF CHALDAEAN MATTERS.

These relics of ancient writers, like a plank rescued from a shipwreck, have been gathered by us into a single small book, lest they suffer shipwreck a second time — which indeed had hitherto been their lot, since, scattered and neglected in Josephus and Eusebius, they inspired in no one confidence in their usefulness, particularly in those who, in treating Biblical history, disdain all aid from external writers. The perverse judgments of these men are sufficiently refuted by the trustworthiness of these very relics, as can be made clear to anyone who reads them as carefully, together with these Notes, as those others have ineptly scorned them. So far is it from being the case that one might call them useless for sacred history, that without them no one could judge that any certain Epoch of time can be grasped in sacred Chronology.

ΗΡΩΣΣΟΣ] Tatian: "Berosus, a Babylonian, priest of their own Belus, born in the time of Alexander, dedicated to Antiochus the third after Seleucus the history of the Chaldaeans in three books," etc. Athenaeus, in Book XIV, calls them [Βαβυλωνιακὰ] "Babyloniaca," not [Χαλδαϊκὰ] "Chaldaica." For a brief eulogy of Berosus, see Pliny, Book VII.

Ναβοπαλλάσαρος] In Ptolemy he is called [Ναβοπολλάσαρος] Nabopolassaros, who, according to the same authority, on the basis of the Chaldaeans' observations of eclipses, began to reign in the year 123 of Nabonassar — so that about his date no error can intervene. In Josephus, in the first book Against Apion, he is read in truncated form as [Ναβυλάσαρος]; but in the tenth book of the Jewish Antiquities as [Ναβυχοδονόσορος], ineptly: and yet the error is so ancient that even Rufinus acknowledges it. But correctly in Eusebius: [Ναβοπολλάσαρος]. Thus Berosus has shown us the father of Nebuchadnezzar, and Ptolemy the beginning of his reign. No hiding place, therefore, remains for error concerning the time of the temple destroyed by Nebuchadnezzar — a matter in which the Chronologers cannot be excused, especially those who doubt that the native writers of their own national affairs could ever have spoken the truth. From this barbarous contempt have arisen those portentous [ἀναχρονισμοὶ] "anachronisms" in their Chronicles. The name of this king was formed thus: [נְבוֹ־פוּל־נְצַר] for [נְבוֹ־פוּל־לְצַר]. For the Chaldaeans interchange Nun with Lamed, as in Nabonidus, Labonitus. But on these matters see what we discuss in the sixth book. Accordingly, the difference between the name of Nabopalassar and that of his son Nebuchadnezzar consists in two monosyllables: Pul, in Nabopalassaros, and Cad, in Nabuchodonosoros. Wherefore, if Nabonassar receives Pul in its middle, it becomes the name of the father of Nebuchadnezzar; but if Cad is inserted, it becomes Nebuchadnezzar the son. For Nabo-nassar and Nabo-lassar are the same.

Latim (transcrito)

IN FRAGMENTUM BEROSI BABYLONII SACERDOTIS BELI; EX LIBRO III RERUM CHALDAICARUM.

Hae veterum scriptorum reliquiae, tanquam ex naufragio tabella in unum libellum a nobis coniecta sunt, ne iterum naufragium facerent: quod quidem hactenus illis contigit, dum apud Iosephum & Eusebium disiecta & neglecta nemini fidem utilitatis suae faciebant, praesertim iis, qui in tractatione historiae Biblicae omne externorum scriptorum auxilium negligunt. Horum sinistra iudicia satis confutantur istarum reliquiarum fide, ut constare potest ei, qui tam accurate eas cum istis Notis leget, quam putide ipsi eas aspernati sunt. Tantum abest, ut eas historiae sacrae inutiles dixerit, ut sine illis nullam certam Epocham temporis in sacra Chronologia apprehendi posse iudicaturus sit.

ΗΡΩΣΣΟΣ] Tatianus: Βήρωσος ἀνὴρ Βαβυλώνιος ἱερεὺς τοῦ παρ' αὐτοῖς Βήλου κατ' Ἀλέξανδρον γενόμενος Ἀντιόχῳ τῷ μετ' Σέλευκον τρίτῳ τὴν Χαλδαίων ἱστορίαν ἐν τρισὶ βιβλίοις καταπάξας, &c. Βαβυλωνιακὰ non Χαλδαϊκὰ vocat Athenaeus libro XIIII. Elogium Berosi paucis verbis vide apud Plinium libro VII.

Ναβοπαλλάσαρος] Ptolemaeo dicitur Ναβοπολλάσαρος: qui, teste eodem, ex observationibus Chaldaeorum eclipticis, caepit imperare anno Nabonassari 123: ut de eius tempore error nullus interuenire possit. Apud Iosephum libro priore in Appionem Ναβυλάσαρος decurtate legitur: in X autem libro Originum Iudaicarum Ναβυχοδονόσορος inepte: & tamen adeo vetustus est error, ut etiam agnoscatur a Ruffino. Sed recte apud Eusebium Ναβοπολλάσαρος. Itaque Berosus nobis indicauit patrem Nabuchodonosori, initium autem eius imperij Ptolemaeus. Nulla ergo latebra errori super tempore diruti templi a Nabuchodonosoro: qua in re Chronologi excusari non possunt, praesertim ij, qui scriptores vernaculos rerum patriarum verum aliquando dicere potuisse diffidunt. Ex hoc barbaro contemptu nati sunt illi portentosi ἀναχρονισμοὶ in illorum Chronicis. Nomen huius Regis ita conceptum fuit נְבוֹ־פוּל־נְצַר pro נְבוֹ־פוּל־לְצַר. Nam Chaldaei Nun cum Lamed commutant: ut Nabonidus, Labonitus. Sed de his vide, quae in sexto libro disputamus. Itaque differentia nominis Nabopalassari, & filij eius Nabuchodonosori, sunt duo monosyllaba Pul, in Nabopalassaro, & Cad in Nabuchodonosoro. Quamobrem Nabonassar si in medium sui recipiat Pul, erit nomen patris Nabuchodonosori, si autem Cad inseratur, fiet Nabuchodonosor filius. Nam Nabo-nassar, & Nabo-lassar idem est.

Figura 1: Capitular ornamentada da letra 'B' inicial de 'Berosus', com decoração vegetal e figura humana/angelical típica de impressão humanista do século XVII.

Eventos astronômicos detectados

other: ex obseruationibus Chaldaeorum eclipticis, caepit imperare anno Nabonassari 123 · data: ano 123 da Era de Nabonassar · fonte: Ptolomeu (citado por Scaliger); Beroso
Flags de incerteza (pontos para revisão humana)
Notas do tradutor: Início do comentário de Scaliger ao Fragmento de Beroso (livro III das Chaldaica), tratando da forma correta do nome 'Nabopolassar' e da datação ptolomaica de seu reinado (ano 123 da Era de Nabonassar).

Encontrou um erro nesta página?

Esta tradução é texto-semente gerado por IA — erros são esperados e correções são bem-vindas. Há três caminhos:

Reportar erro no GitHub Anotar via Hypothes.is Como contribuir